{"id":3175,"date":"2026-06-11T19:00:49","date_gmt":"2026-06-11T19:00:49","guid":{"rendered":"https:\/\/pozalogika.pl\/?p=3175"},"modified":"2026-06-11T19:09:50","modified_gmt":"2026-06-11T19:09:50","slug":"jak-byc-bardziej-wyrozumialym-dla-innych-empatia-i-relacje-miedzyludzkie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pozalogika.pl\/index.php\/2026\/06\/11\/jak-byc-bardziej-wyrozumialym-dla-innych-empatia-i-relacje-miedzyludzkie\/","title":{"rendered":"Jak by\u0107 bardziej wyrozumia\u0142ym dla innych? Wszyscy \u017cyjemy pierwszy raz"},"content":{"rendered":"\n
\"Jak<\/figure>\n\n\n\n

Nigdy nie wiesz, przez co przechodzi cz\u0142owiek stoj\u0105cy obok ciebie w kolejce czy mieszkaj\u0105cy za \u015bcian\u0105. Ka\u017cdy niesie w\u0142asn\u0105 histori\u0119, w\u0142asne rany, w\u0142asne b\u0142\u0119dy i w\u0142asne zwyci\u0119stwa. A przede wszystkim \u2013 ka\u017cdy z nas \u017cyje pierwszy raz. Ta prosta my\u015bl mo\u017ce ca\u0142kowicie zmieni\u0107 spos\u00f3b, w jaki patrzymy na ludzi, oceniamy ich zachowanie i budujemy relacje.<\/strong><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Jak by\u0107 bardziej wyrozumia\u0142ym dla innych? W poprzednim tek\u015bcie tego minicyklu pisa\u0142em o tym, co mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na nasz niepok\u00f3j wzgl\u0119dem \u015bwiata, pisa\u0142em o zbadaniu swego serca. Nie b\u0119d\u0119 powiela\u0142 tych tre\u015bci b\u0119d\u0105cymi tu jakby pewnymi za\u0142o\u017ceniami, natomiast chc\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107 dalej (zach\u0119cam do odwiedzin tamtego tekstu, by pozna\u0107 szczeg\u00f3\u0142y zjawiska<\/a>).\u00a0<\/p>\n\n\n\n

W poprzednim tek\u015bcie badali\u015bmy serce, teraz zbadajmy nasze relacje. Drugi cz\u0142owiek nie jest mn\u0105. Oczywisto\u015b\u0107, ale bardzo trudno nam przyj\u0105\u0107 to do siebie, \u017ce kto\u015b jest inny ni\u017c my, \u017ce mo\u017ce mie\u0107 inny typ osobowo\u015bci, \u017ce mo\u017ce te\u017c inne \u017cyciowe do\u015bwiadczenia i prze\u017cycia, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce jest taki a nie inny. <\/p>\n\n\n\n

Jak by\u0107 bardziej wyrozumia\u0142ym dla innych<\/h2>\n\n\n\n

Zawsze do tego typu rozwa\u017ca\u0144 jako pewien klucz i z\u0142ot\u0105 recept\u0119 dodaj\u0119 empati\u0119. Je\u015bli nauczysz si\u0119 postrzega\u0107 kogo\u015b przez jej pryzmat, problem w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w zostanie rozwi\u0105zany. Tylko co to oznacza w praktyce? Kiedy\u015b wymy\u015bli\u0142em takie \u0107wiczenie praktyczne: gdy jest wok\u00f3\u0142 ciebie jaka\u015b trudna osoba, pomy\u015bl sobie, \u017ce mo\u017ce nie dla ka\u017cdego taka jest, \u017ce mo\u017ce jest jakie\u015b grono lub ten jeden cz\u0142owiek, dla kt\u00f3rego w\u0142a\u015bnie on lub ona jest ca\u0142ym \u015bwiatem, przez kogo jest kochana do granic mo\u017cliwo\u015bci. Pomy\u015bl o kim\u015b tobie bliskim, kim\u015b te\u017c tak kochanym na maksa, o kim\u015b dla ciebie b\u0119d\u0105cym tym ,,ca\u0142ym \u015bwiatem\u201d. I b\u0119d\u0105c obok tej trudnej osoby pomy\u015bl sobie o niej, \u017ce dla kogo\u015b jest wyj\u0105tkowa i wyobra\u017a sobie, \u017ce to kto\u015b taki jak ta tobie bliska osoba, \u017ce je\u015bli jeste\u015b dla niej niecierpliwy, niemi\u0142y, nabuzowany to \u017ce kto\u015b m\u00f3g\u0142by tak samo potraktowa\u0107 osob\u0119 tobie blisk\u0105 i pewnie by\u015b tego nie chcia\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Ustali\u0107 zdrowe granice<\/h2>\n\n\n\n

Brzmi naiwnie? Pewnie, \u017ce tak. Czy z ka\u017cdym tak mo\u017cna? Pewnie si\u0119 nie da, bo czasem ludzie s\u0105 toksyczni, maj\u0105 pewne zaburzenia osobowo\u015bci, mo\u017ce nawet s\u0105 chorzy. Czy si\u0119 nie broni\u0107? Nie tylko mo\u017cna ale i trzeba si\u0119 broni\u0107, wyznacza\u0107 granice, zadba\u0107 o sw\u00f3j zdrowy komfort psychiczny. Tylko \u017ce w bardzo wielu przypadkach ta metoda jest skuteczna, bo cho\u0107 wielu ludzi wymaga szczeg\u00f3lnego potraktowania (np. pewnej ostro\u017cno\u015bci gdy ten cz\u0142owiek jest toksyczny) to wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi wcale takimi nie jest. <\/p>\n\n\n\n

Sam t\u0119 metod\u0119 wiele razy wypr\u00f3bowa\u0142em i ona dzia\u0142a, bo pozwala si\u0119 delikatnie wycofa\u0107 w miejsce uniesienia si\u0119 gniewem, egoizmem, a i ta osoba widz\u0105c ten krok wstecz mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c sama zrobi\u0107 krok wstecz. Oczywi\u015bcie m\u00f3wimy o komunikacji i to mi\u0119dzyludzkiej, tu nie ma prostych zasad ale s\u0105 pewne odcienie i subtelno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Wszyscy \u017cyjemy pierwszy raz \u2013 co to naprawd\u0119 oznacza<\/h2>\n\n\n\n

Jest jeszcze jedna moim zdaniem skuteczna metoda. Ale ona zak\u0142ada pewien spos\u00f3b zmiany my\u015blenia. I o tym chc\u0119 opowiedzie\u0107 teraz wi\u0119cej.<\/p>\n\n\n\n

Ka\u017cdy z nas \u017cyje na tym \u015bwiecie po raz pierwszy, nikogo z nas chyba nikt nie nauczy\u0142 tego, jak si\u0119 \u017cyje. Owszem: jest szko\u0142a, jest kultura, s\u0105 ksi\u0105\u017cki, do pewnego wieku uczymy si\u0119 od rodzic\u00f3w. Tylko \u017ce nikt nie nauczy\u0142 ciebie lub mnie, jak wygl\u0105da \u017cycie po 80-tce, jak nie pope\u0142ni\u0107 wszystkich b\u0142\u0119d\u00f3w cho\u0107by rodzicielskich, czym tak naprawd\u0119 jest samotno\u015b\u0107 a jak kocha\u0107 naprawd\u0119. To, co otrzymujemy z kultury to pewne scenariusze pewnych os\u00f3b. Szko\u0142a cz\u0119sto daje nam teori\u0119 i zasady tego, jak powinno by\u0107 wg wzoru, schematu, modelu. Rodzice dziel\u0105 si\u0119 z nami ich odkryciami, nauk\u0105 na ich b\u0142\u0119dach, ich staraniami i ich odkryciami w\u0142asnymi, jak \u017cy\u0107 lub jak nie egzystowa\u0107 (mo\u017ce jako wnioski wyci\u0105gni\u0119te z \u017cycia ich rodzic\u00f3w). <\/p>\n\n\n\n

Jak wspiera\u0107 drugiego cz\u0142owieka<\/h2>\n\n\n\n

To wi\u0105\u017ce si\u0119 z empati\u0105. Bo je\u015bli spojrzysz na swojego rodzica, na kogo\u015b od ciebie starszego, na staruszk\u0119 to w miejsce wyrzutu sumienia pojawi si\u0119 pewna czu\u0142o\u015b\u0107 i zrozumienie: ,,hej, on te\u017c \u017cyje pierwszy raz, od te\u017c uczy si\u0119 \u017cycia, te\u017c mo\u017ce pope\u0142nia\u0107 b\u0142\u0119dy bo dopiero si\u0119 uczy\u201d. Wobec dzieci jeste\u015bmy wyrozumiali, a wobec doros\u0142ych? <\/p>\n\n\n\n

Owszem, dzieci ucz\u0105 si\u0119 w og\u00f3le \u017cy\u0107, doro\u015bli maj\u0105 prawa wyborcze i s\u0105 lekarzami, nauczycielami, politykami, pewn\u0105 wizj\u0119 \u015bwiata musz\u0105 ogarnia\u0107 zw\u0142aszcza gdy maj\u0105 zaw\u00f3d misyjny lub odpowiedzialno\u015bci spo\u0142ecznej. Ale jak nie pope\u0142ni\u0107 b\u0142\u0119d\u00f3w w mi\u0142o\u015bci, byciu cz\u0142owiekiem, jak kocha\u0107 gdy si\u0119 nie potrafi, jak si\u0119 nie ba\u0107 \u017cy\u0107, jak nie l\u0119ka\u0107 si\u0119 \u015bmierci? Wszyscy \u017cyjemy pierwszy raz. <\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli \u017cycie ludzkie to taka linia ci\u0105g\u0142a na kt\u00f3rej nie ma sztucznych etap\u00f3w (dziecko, doros\u0142y, starzec) ale na kt\u00f3rej ci\u0105gle dzieje si\u0119 ,,teraz\u201d, na kt\u00f3rej ty sprzed 20 lat i ty za 20 lat to nie kto\u015b inny co do osoby ale nadal ta sama osoba (oczywi\u015bcie psychicznie i biologicznie zmieniona, do\u015bwiadczona przez \u017cycie, po okresie rozwoju czy kariery zawodowej, ale co do osoby to ci\u0105gle to ten ma\u0142y ch\u0142opiec lub dziewczynka, to ta doros\u0142a kobieta i ten staruszek u kresu \u017cycia). <\/p>\n\n\n\n

Jak odzyska\u0107 zachwyt nad \u015bwiatem<\/h2>\n\n\n\n

Sp\u00f3jrz tak na siebie ale i na drugiego cz\u0142owieka: jak na kogo\u015b, kto \u017cyje po raz pierwszy, kto uczy si\u0119 \u017cycia, kto nie naprawi ju\u017c wielu b\u0142\u0119d\u00f3w (np. tych z m\u0142odo\u015bci bo\u2026 m\u0142odo\u015b\u0107 nie wr\u00f3ci), na kogo\u015b kto nie powt\u00f3rzy ju\u017c tego \u017cycia. Owszem, jako chrze\u015bcijanie wierzymy w drugie \u017cycie. Owszem, kto\u015b wybudzony ze \u015bpi\u0105czki lub po wypadku czuje jakby zacz\u0105\u0142 nowe \u017cycie i ma siln\u0105 motywacj\u0119, by tak by\u0142o. Ale co do zasady to ten \u015bwiat, kt\u00f3ry widzisz za oknem, kiedy\u015b dla ciebie si\u0119 sko\u0144czy (cho\u0107 \u015bwiat si\u0119 nie zatrzyma, ludzie b\u0119d\u0105 \u017cy\u0107 dalej, cho\u0107 ciebie ju\u017c mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107).<\/p>\n\n\n\n

\u017byjemy tu po raz pierwszy, \u017cyjemy tu tylko raz i kiedy\u015b to si\u0119 sko\u0144czy. Czy to pow\u00f3d do smutku? Nie, bo mo\u017cemy si\u0119 nauczy\u0107 smakowa\u0107 to \u017cycie, kocha\u0107 je, kocha\u0107 ludzi wok\u00f3\u0142 i cieszy\u0107 si\u0119 naprawd\u0119 ka\u017cdym dniem jako nagrod\u0105 i szans\u0105. Tylko musimy odkry\u0107 t\u0119 mi\u0142o\u015b\u0107, pasj\u0119 na \u017cycie, empati\u0119 wobec drugiego cz\u0142owieka, nie komplikowa\u0107 sobie tego \u017cycia na w\u0142asne \u017cyczenie. I je\u015bli jeste\u015bmy wierz\u0105cy to wiemy, \u017ce to nie jest koniec, a wr\u0119cz pocz\u0105tek.<\/p>\n\n\n\n

Jak nie gasi\u0107 w kim\u015b rado\u015bci \u017cycia<\/h2>\n\n\n\n

Do tego \u017ce \u017cyjemy pierwszy raz, b\u0105d\u017amy dla siebie wyrozumiali i mili. To nie zwalnia innych by si\u0119 rozwija\u0107, poznawa\u0107 siebie, pracowa\u0107 nad sob\u0105. Ale czasy by\u0142y r\u00f3\u017cne, mo\u017ce to dopiero kolejni b\u0119d\u0105 tymi kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 \u015bwiadomiej \u017cyli bo maj\u0105 ku temu mo\u017cliwo\u015bci? A mo\u017ce nie?<\/p>\n\n\n\n

Czasem zabija si\u0119 cz\u0142owieka fizycznie, a czasem wewn\u0119trznie, gdy zabijasz w nim rado\u015b\u0107 z drobnych rzeczy, gasisz to \u015bwiat\u0142o. Wytresujesz go: ,,tego nie r\u00f3b, taki b\u0105d\u017a, to infantylne, to niepotrzebne, tego nie m\u00f3w, u mnie si\u0119 tak nie robi, zachowujesz si\u0119 jak dziecko, b\u0105d\u017a taka lub taki\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Wspieraj zachwyt \u017cyciem drugiego cz\u0142owieka<\/h2>\n\n\n\n

Spotka\u0142em ludzi, kt\u00f3rzy mieli naturaln\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 i ch\u0119\u0107 \u017cycia, pewn\u0105 dzieci\u0119co\u015b\u0107 (ale nie infantylizm) i spotka\u0142em ludzi, kt\u00f3rzy to gasili w tych doros\u0142ych oczach pragn\u0105cych pi\u0119kna \u015bwiata. Nie oskar\u017cajmy si\u0119, nie os\u0105dzajmy, nie gard\u017amy sob\u0105, nie zabijajmy czyjej\u015b rado\u015bci. Mnie osobi\u015bcie zawsze jako\u015b wzrusza, gdy starsza osoba si\u0119 zawstydza na widok jakiego\u015b dobrego czynu lub niespodzianki lub drobnego gestu, gdy jest tak dzieci\u0119co zawstydzona z rado\u015bci, albo gdy si\u0119 bardzo cieszy. <\/p>\n\n\n\n

Wzrusza mnie to, bo widz\u0119 kilkudziesi\u0119cioletni\u0105 osob\u0119, w kt\u00f3rej nagle odzywa si\u0119 ta ma\u0142a dziewczynka lub ma\u0142y ch\u0142opiec, gdy mo\u017ce w tej osoby dzieci\u0144stwie nie by\u0142o mi\u0142o\u015bci i wra\u017cliwo\u015bci (a mo\u017ce by\u0142a wojna, sieroctwo, przytu\u0142ki i walka o \u017cycie) i dopiero teraz to wewn\u0119trzne dziecko zaczyna si\u0119 cieszy\u0107 (mo\u017ce pierwszy raz w \u017cyciu, mimo \u017ce min\u0119\u0142o 70 lub 80 lat, to ten dzieciak tam ca\u0142y czas by\u0142 w \u015brodku, skoro nasze \u017cycie to linia ci\u0105g\u0142a).<\/p>\n\n\n\n

M\u00f3wi\u0105c o rado\u015bci, nie m\u00f3wi\u0119 o infantylizmie, kt\u00f3ry stoi czasem za regresem i brakiem rozwoju, ale m\u00f3wi\u0119 o czym\u015b co daje rado\u015b\u0107, t\u0119 por\u00f3wnywaln\u0105 do dzieci rado\u015b\u0107 czyli docenianie pi\u0119kna \u015bwiata, jego uroku, to dzi\u0119kczynienie i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 Bogu ale jak dziecko: z emfaz\u0105. <\/p>\n\n\n\n

Najcz\u0119stsze powody, dla kt\u00f3rych pojawiaj\u0105 si\u0119 konflikty mi\u0119dzy nami<\/h2>\n\n\n\n